پوشش هاي محافظ تير و ستون كناف

1- معرفی

یکی از نقاط ضعف مهم سازهای فولادی ،مقاومت کم آنها در برابر حریق بوده ، به طوری که در زمان کوتاهی پس از وقوع حریق ، ممکن است دچار ناپایداری و فروپاشی کامل شوند . مطابق با مقررات و استانداردها ، سازه های فولادی باید برای مدت زمان معینی در مقابل حریق مقاوم سازی شوند.

یکی از کاربردهای صفحات مقاوم در برابر حریق کناف ( FR یا( GKF و صفحات مقاوم در برابر حریق و رطوبت کناف ( FM یا GKFI) ، حفاظت سازه های فولادی از طریق پوشش تیرهاو ستونها است . در این ساختار ، یک زیر سازی فلزی سبک در پیرامون تیرها و ستونها اجرا شده که صفحات گچی بر روی این زیرسازی نصب میشوند. بدین ترتیب پوششی از صفحات مقاوم در برابر حریق ، اجزای سازه ای را احاطه نموده و از طریق سازه در برابر حریق مقاوم سازی میشود. با استفاده از این روش می توان پوشش های با رده مقاومتی تا 120 دقیقه برای تیرها و 180 دقیقه برای ستون ها ایجاد نمود. مزیت این نوع ساختار حفاظتی ، سرعت ، سهولت و ارزانی آن نسبت به سایر روش ها ( نظیر پوشش های بتنی ) است . با استفاده از این نوع روش ، نازک کاری اجزای سازه ای نیز تامین گردیده که این امر ، صرفه اقتصادی و تسریع در عملیات اجرایی را به ارمغان می آورد.

2- اجزای ساختار اجزای این ساختار ، مشابه اجزای به کار رفته در دیوارهای جداکننده و سقفهای کاذب یکپارچه کناف می باشد.

3- تعیین لایه گذاری

3-1- محاسبه ضریب مقطع نرخ افزایش درجه حرارت مقاطع فولادی تحت تاثیر آتش، رابطه مستقیم با سطح وجوه در معرض حریق سازه (U) و رابطه معکوس با سطح مقطع سازه (A) دارد. بر این اساس، نسبت U/A بیانگر میزان مقاومت سازه فولادی در مقابل حریق می باشد؛ با این توضیح که هر چه این عدد بزرگتر باشد، سازه فولادی زودتر گرم شده و برای حفاظت در برابر حریق، به ضخامت بیشتری از پنل گچی نیاز خواهد داشت و بالعکس.

نسبت U/A، ضریب مقطع نامیده می شود.

3-2- تعیین ضخامت لایه

برای تعیین ضخامت مورد نیاز جهت پوشش تیر یا ستون، ابتدا باید ضریب مقطع محاسبه و سپس کنترل شود که کمتر از 300m-1 باشد.

مثال: تعیین ضخامت پوشش لازم جهت حفاظت یک تیر فولادی در برابر حریق برای مدت دو ساعت. تیر مذکور از سه طرف در معرض آتش بوده و ابعاد آن به شرح زیرا ست:

عمق جان: 28cm

عرض بال: 15cm

ضخامت: 1cm

 ضخامت لازم جهت این پوشش محافظ 39.5 میلیمتر استخراج می شود. بنابراین می توان از لایه پنل گچی 15 میلیمتر به اضافه یک لایه پنل گچی 9.5 میلیمتری (9.5+15×2م. م) یا یک لایه پنل گچی 15 میلیمتر به اضافه دو لایه پنل گچی 12.5 میلیمتری (12.5×2+15م. م) از نوع FR یا FM استفاده نمود.

4- روش اجرا

4-1- پوشش تیرهای فولادی

اجرای زیر سازی فلزی

دو ردیف سازه UW، U، UD یا L در طرفین بال فوقانی تیر با استفاده از عامل تصال مناسب (نظیر مهارچکشی کناف) به سقف اصلی متصل می شوند. عوامل اتصال مورد استفاده باید به فواصل حداکثر 60 سانتی متر اجرا شوند. توجه شود که فاصله اولین عامل اتصال از انتهای سازه نباید از 10 سانتی متر بیشتر باشد.

سازه های CD,C,CW یا F در فواصل 60 سانتی متر در درون سازه های فوقانی قرار گرفته و به وسیله پانچ، پرچ یا پیچ LB به آن ها متصل می گردند.

دو ردیف سازه UD,U,UW یا L در طرفین بال تحتانی تیر (به موازات سازه های فوقانی) به وسیله پانچ، پرچ یا پیچ LB به سازه های CD,C,CW یا F متصل می شوند.

نکات فنی:

در اجرای پوشش های تیر با عمق جان کمتر از 60 سانتی متر و عرض بال کمتر از 50 سانتی متر، سازه گذاری لازم نبوده مگر آن که به لحاظ اجرایی ضرورت داشته باشد.

اتصالات ایجاد شده با پانچ موقت بوده و در زمان نصب صفحات، باید اتصال میان سازه ها توسط پیچ TB کامل شود.

نصب صفحات

در این بخش صرفا به برخی از اصول نصب صفحات روکش دار گچی اشاره شده است. جهت کسب اطلاعات تکمیلی، به بخش «دستورالعمل برش، نصب، درزگیری و آماده سازی صفحات روکش دار گچی» رجوع شود:

پوشش کاری با استفاده از صفحات مقاوم در برابر حریق کناف (FR یا GKF) و یا صفحات مقاوم در برابر حریق و رطوبت کناف (FM یا GKFI) انجام می شود.

اتصال صفحات گچی به زیر سازی، به وسیله پیچ TN و با استفاده از دستگاه پیچ زن قابل تنظیم صورت می گیرد. پیچ مورد مصرف برای نصب پنل باید به نحوی انتخاب شود که پس از عبور از لایه های پوششی، حداقل 10 میلیمتر در سازه زیرین نیز نفوذ کند.

فاصله مجاز اجرای پیچ ها حداکثر 20 سانتی متر می باشد.

نکات فنی

در ساختارهای تک لایه، از یک قطعه پنل گچی (با ضخامت معادل لایه پوششی) به عرض حداقل 18 سانتی متر، برای پشتیبانی و پوشش درز میان صفحات استفاده می شود. این قطعه با استفاده از یک لایه نازک بتونه درزگیر کناف (فوگن فولر) و به وسیله ماله شانه ای اجرا می شود. هم چنین می توان از یک قطعه سازه برای پشتیبانی و پوشش درز میان صفحات استفاده نمود.

در ساختارهای چند لایه باید به محل اجرای پیچ ها توجه نمود. پیچ ها در لایه های پوششی فوقانی باید فاصله کافی با پیچ های اجرا شده در لایه های تحتانی داشته باشند، به نحوی که دو عامل اتصال در نزدیکی یکدیگر قرار نگیرند. عدم رعایت جزئیات اخیر موجب تضعیف مقاومت ساختار در برابر حریق خواهد شد.

در کنج ها، صفحات باید به صورتی نصب شوند که درز ممتد ایجاد نشود.

4-2-پوشش ستون های فولادی

اجرای زیر سازی فلزی:پوشش سه طرفه

مراحل نصب مانند حالت چهار طرفه است با این تفاوت که در محل اتصال به دیوار، استادها به وسیله عامل اتصال مناسب و در فواصل حداکثر 60 سانتی متر، به دیوار متصل می شوند.

نکات فنی:

حداکثر ارتفاع آزاد (مهار نشده) استادها 3 متر می باشد. در صورتی که ارتفاع ستون بیش از 3 متر باشدت، تعبیه تکیه گاه های کمکی (نظیر نبشی نورد گرم) در ارتفاع ستون و اتصال رانرها به آن ها لازم خواهد بود.

نصب صفحات

در این بخش صرفا به برخی از اصول نصب صفحات روکش دار گچی اشاره شده است. جهت کسب اطلاعات تکمیلی، به دفترچه «دستورالعمل برش، نصب، درزگیری و آماده سازی صفحات روکش دارگچی» رجوع شود:

پوشش کاری با استفاده از صفحات مقاوم در برابر حریق کناف (FR یا GKF) و یا صفحات مقاوم در برابر حریق و رطوبت کناف (FM یا GKFI) انجام می شود.

اتصال صفحات گچی به زیرسازی، به وسیله پیچ TN و با استفاده از دستگاه پیچ زن قابل تنظیم صورت می گیرد. پیچ مورد مصرف برای نصب پنل باید به نحوی انتخاب شود که پس از لایه های پوششی، حداقل 10 میلیمتر در سازه زیرین نیز نفوذ کند.

نکات فنی

در کلیه ساختارها (تک لایه و چند لایه)، از یک قطعه سازه برای پشتیبانی و پوشش درز میان صفحات در لایه اول استفاده می شود. در این صورت توصیه می شود که انتهای سازه پشتیبان به صورت زبانه بریده شده، به نحوی که سازه پشتیبان تا روی زیرسازی اصلی امتداد یابد (بدین ترتیب درز به طور کامل پوشانده می شود).

در ساختارهای چند لایه باید به محل اجرای پیچ ها توجه نمود. پیچ ها در لایه های پوششی فوقانی باید فاصله کافی با پیچ های اجرا شده در لایه های تحتانی داشته باشند، به نحوی که دو عامل اتصال در نزدیکی یکدیگر قرار نگیرند. عدم رعایت جزئیات اخیر موجب تضعیف مقاومت ساختار در برابر حریق خواهد شد.

رعایت اصول حصیر چینی در اجرای لایه های پوششی (در ساختارهای تک لایه و چند لایه) الزامی است.

در کنج ها، صفحات باید مطابق جزئیات زیر به صورتی نصب شوند که درز ممتد ایجاد نشود.

4-3- درزگیری

در ساختارهای دارای کد حریق، درزگیری بسیار حائز اهمیت است. کلیه منافذ و راه های عبور آتش باید به طور کامل پر شوند. به نحوی که ساختاری نفوذ ناپذیر و یکپارچه حاصل شود (ساختار باید کاملا آتش بند شود). در این راستا، درزهای میان صفحات و محل نفوذ پیچ ها اهمیت ویژه داشته و درزها و سرپیچ ها (در کلیه لایه ها ؛ زیرین وروئین) باید با بتونه درزگیر کناف کاملا پر شوند. همچنین، محل اتصال ساختار به سقف، کف و یا عناصر پیرامونی نیز باید با بتونه درزگیر کناف کاملا پر شود.

4-4-گچ پوششی

در ساختارهای دارای کد حریق، اجرای لایه گچ پوششی کناف به ضخامت حداقل 2 میلیمتر بر کل سطح صفحات توصیه می شود.

4-5-سازه محافظ کنج برای محافظت از کنج ها در برابر ضربه و جلوگیری از آسیب دیدگی لایه های حفاظتی، اجرای سازه محافظ گوشه فلزی در ساختارهای پوششی ستون ها توصیه می گردد.

4-6-اتصال دیوار خشک به پوشش محافظ تیر در صورتی که کد حریق پوشش محافظ تیر بابر با کد حریق دیوار متصل شونده باشد، اتصال میان این دو ساختار به صورت معمول (ثابت) انجام می شود.

در صورتی که کد حریق پوشش محافظ تیر بیش از کد حریق دیوار متصل شونده باشد، اتصال میان این دو ساختار به صورت کشویی لغزان اجرا می شود.

نکته فنی:

توجه شود که در هر دو حالت فوق الذکر، صفحات پوششی دیوار به رانر فوقانی دیوار پیچ نمی شوند.

4-7- اتصال دیوار خشک به پوشش محافظ ستون اتصال دیوارهای خشک به پوشش های محافظ ستون مجاز است.

5- اطلاعات عملکردی ساختارها

این بخش ارائه کننده اطلاعاتی جهت انتخاب صحیح ساختار، برای پاسخ گویی به عملکردهای مورد نظر طراح می باشد. توضیح این که شرکت کناف یک تولید کننده بوده و خود را مکلف می داند که اطلاعات عملکردی و اجرایی ساختارهای خود را در اختیار پروژه ها قرار دهد. بدیهی است که مشاور طرح، براساس مقررات ملی و یا بین المللی ساختمانی و با در نظر گرفتن الزامات طرح، نسبت به انتخاب ساختار اقدام می نماید. در این راستا، دایره پشتیبانی فنی شرکت کناف ایران آمادگی کامل دارد تا برای عملکردهای خاص، مشاوره های لازم را به طراحان محترم ارائه دهد.

تذکر مهم:

ساختارهای دارای کد حریق دارای ضوابط و جزئیات ویژه هستند؛ لذا برای استفاده از این نوع ساختارها در پروژه ها، هماهنگی با دایره پشتیبانی فنی شرکت کناف ایران قویا توصیه می شود.

 

کناف